
د ماشومانو د ژغورنې سازمان: افغانستان د ماشومانو لپاره د پنځو لوړ خطر لرونکو سیمو په ډله کې دی
د ماشومانو د ژغورنې سازمان په یوه نوي راپور کې ویل شوي چې افغانستان، د فلسطین، سومالیا، سوریې او یمن سره یوځای، د هغو پنځو هیوادونو او سیمو څخه دی چې د ماشومانو د وژنې او معیوبیت له ۷۰ سلنې څخه زیاتې تایید شوې قضیې پکې ثبت شوي دي.
د دې راپور له مخې، له ۲۰۰۵ څخه تر ۲۰۲۵ پورې، په ټوله نړۍ کې په وسله والو شخړو کې د ماشومانو د وژنې او معیوبیت له ۱۷۱،۰۰۰ څخه زیاتې قضیې تایید شوي دي.
د ماشومانو د ژغورنې سازمان د راپور په یوه برخه کې ویل شوي چې: “په تیرو دوو لسیزو کې، د ماشومانو وژنه او معیوبیت د دوی د حقونو د جدي سرغړونو ترټولو لویه برخه جوړوي.
له ۲۰۰۵ راهیسې، د ماشومانو د وژنې او معیوبیت ۱۷۱،۷۱۲ قضیې تایید شوي دي.
د ماشومانو په وړاندې د دې قضیو له ۷۰ سلنې څخه زیاتې په پنځو هیوادونو او سیمو کې رامنځته شوي دي: اشغال شوي فلسطیني سیمې، افغانستان، سومالیا، سوریه او یمن.”
اسدالله ندیم، چې یو پوځي کارپوه دی، په دې اړه وویل: “په جګړو کې، ښځې او ماشومان د نورو په پرتله ډیر قرباني کیږي؛ مګر د دوی وضعیت ته کافي پاملرنه نه کیږي. پدې برخه کې اقدام کول د ټولو ملتونو مسؤلیت دی. په افغانستان کې، ماشومان د جګړو پرمهال او د ځمکنیو ماینونو د چاودنو په پایله کې هم قرباني کیږي.”
مخکې، د ملګرو ملتونو د سرمنشي د افغانستان د ماشومانو او وسله والو شخړو په اړه راپور کې ویل شوي وو چې د ۲۰۲۳ او ۲۰۲۵ کلونو ترمنځ، په افغانستان کې ۱۴۱۵ ماشومان وژل شوي یا معیوب شوي، چې له دې جملې څخه ۱۵۹ قضیې د پولې هاخوا د پاکستاني ځواکونو لخوا د توغندیو او هوایی بریدونو له امله وې.
همدارنګه، ۱،۱۲۸ قضیې د چاودیدونکو توکو له امله رامنځته شوې، په شمول د جګړې د چاودیدونکو توکو پاتې شوني.
عزیز معارج، یو پخوانی ډیپلومات، پدې اړه وویل: “ټوله نړۍ پوه شوې چې ماشومان زیان منونکي دي او د هیواد راتلونکی دي؛ له همدې امله، د ماشومانو د امنیت، ساتنې او تعلیم په برخو کې باید ځانګړي اقدامات وشي.”
د پوځي چارو کارپوه صادق شینواري زیاته کړه: “ماینونه د ماشومانو ژوند اخلي. د دې پیښو د مخنیوي لپاره، نه یوازې نړیوال سازمانونه مسؤل دي، بلکې د افغانستان اسلامي امارت هم باید په دې برخه کې جدي او عملي اقدامات وکړي.”
سره له دې چې د ۱۴۰۰ کال له پرمختګ وروسته په افغانستان کې د پراخو شخړو کمښت راغلی، ماشومان د تیرو څو لسیزو د جګړو له پایلو سره مخ دي. د جګړې څخه پاتې شوي ماینونه او ناچاوده توکي، په ځانګړې توګه په کلیوالي سیمو کې، لاهم د ماشومانو ژوند ګواښي.
سربیره پردې، په وروستیو کلونو کې د افغانستان او پاکستان ترمنځ سرحدي نښتې او بریدونه هم د ماشومانو په ګډون د ملکي وګړو د مرګ ژوبلې لامل شوي دي.
لومړی نظر وکړئ on "د ماشومانو د ژغورنې سازمان: افغانستان د ماشومانو لپاره د پنځو لوړ خطر لرونکو سیمو په ډله کې دی"